Чихрийн шижингийн хэв шинж 1, 2 Diabetes (english); Сахарная болезнь (ру́сский)

Хэв шинж 1 гэдэг нь инсулин ууна. Нойр булчирхайны Лангергансын арлын бета (β) эс нь үхсэн юм. Өөрөөр хэлвэл, инсулин даавар буурна. Инсулин гэдэг нь нойр булчирхайны гаргадаг, цайр агуулсан уургийн даавар юм.

Хэв шинж 2 гэдэг нь нойр булчирхай инсулинээ гаргадаг боловч хүлээн авагч эс нь хүлээн авахгүй байхыг хэлнэ. Үүнийг эмнэлгийн хэллэгээр insulin resistance буюу инсулин даавар шингэхгүй болох гэнэ.

Үндсэн зовиур шинж тэмдэг (PCSS):

  • Ам цангах, хуурайших /polydipsia/ (IDDM)
  • Шодойны толгойн хэсэг хавдах /баланопостит/
  • Ойр ойрхон их шээх / polyuria/ (IDDM)
  • Усыг литрээр нь уух
  • Эсвэл турах (IDDM), эсвэл таргалах
  • Чоно мэт өлсөх polyphagia (IDDM)
  • Бие, булчин сулрах, ядрах (IDDM)
  • Стресстэх (IDDM)
  • Амнаас эвгүй үнэр үнэртэх /ацетон үнэртэнэ/
  • Үе мөчөөр хатгуулж, бадайрах, мэдээ алдах
  • Холестерин нэмэгдэх
  • Амьсгаадах
  • ЦДИ
  • Арьс хуурайших, загатнах
  • Хөлрөх
  • Шарх шалбархай удаан эдгэрэх
  • Үрэвсэлт өвчинүүд маш удаан үргэлжлэх (чихэрлэг орчинд нян, вирус ихээр үржинэ)
  • Хөлийн эрээн булчин татах
  • Хараа муудах, бүрэлзэх
  • Амархан ядрах (IDDM)
  • Бөөлжис цутгах, бөөлжих (IDDM)
  • Ханиад туссан юм шиг байх, ханиад хүрэмтгий болох
  • Хөлний үс унах
  • Нүүрэн дээрхи үс нэмэгдэх
  • Элэг өөхших
  • Арьсан дээр цэвэрүүтсэн юм шиг шар тууралт /ксантомы/ гарах
  • Голдуу залуу хүмүүс өвдөнө (IDDM)
  • Чихрийн шижингийн хэв шинж 2 ихэнхдээ 40-өөс дээш насныханд тохиолдоно
  • Хөл өвдөх, булчин сулрах зэрэг болой.

 Яваандаа дараах хүндрэл, сөрөг үр дагавар үүсэх магадлалтай (Possible Common Complications and Sequelae, PCCS) Үүнд:

  • Уураг тархи, зүрх, хөлийн судас тостон хатуурах (улмаар уураг тархины судас хагарна, бөглөрнө)
  • Зүрхний дутагдал
  • Хураагуур судасны нөжрөл /тромбоз/
  • Зүрхний шигдээс /булчингийн үхжил/
  • Цус харвалтанд хүргэдэг судасны эргэлтийн гажуудал /ангиопатия/
  • Нүдний болор цайх /катаракт/, цаашдаа бүрэн хараагүй болох /5-10 жил/
  • Бүрэн сохролтод хүргэдэг нүдний торлог гэмтэх /ретинопатия/
  • Саахраас угшилтай шээсээрээ уургаа алддаг өвчин /diabetic nephropathy/, бөөрний дутагдал /2-8 жилд/
  • Чихрийн гэнэт уналт /гипогликемия: 2,8 ммоль/л хүрдэг. Энэ нь голдуу IDDM-ийн үед инсулинаар тариулж байхад тохиолдоно. Уураг тархины эд эс үхжих эрсдэлтэй/
  • Ой санамж, анхаарал мууддаг уураг тархины үрэвсэл /энцефалопатия/
  • Элэгний өөхшилт
  • Элэгний хатуурал
  • ӨСХУ
  • Сонсгол муудах
  • Чихрийн шижингийн кома /чихэр 22 ммоль/л хүрнэ/
  • Хөлийн ул харлах
  • Гар, хуруу, үе мөч өвдөх, яваандаа мэдээгүй болох /нейропатия/ зэрэг болой.

Чихрийн шижин үүсгэж болзошгүй учир шалтгаанууд, эрсдэлт хүчин зүйлс (PCC):

  • Хэт таргалалт
  • Буруу хооллолт /өөх тос, саахар их идэх/
  • Суумал хөдөлмөр эрхлэх, хөдөлгөөний дутагдал
  • Удамшил (IDDM)
  • Хэт их идэх
  • Өнчин тархины өвчин
  • ББДД/ББДИ
  • БДБ-ны гэмтэл
  • Элэгний өөхшилт
  • Элэгний “С”, “В” вирусын үрэвсэл (IDDM)
  • ХГЗ өнгөргүй болох
  • Нойр булчирхайны үрэвсэл
  • Нойр булчирхайны хорт хавдар
  • Нойр булчирхайны ауто дархлааны өвчин (IDDM) зэрэг болой.

Дээрхи зовиур, шинж тэмдэг, учир шалтгаануудаас аль нь Танд илүү хамаатай болохыг тогтоож, түүнийгээ эмчлүүлэхийг зорих хэрэгтэй.

Хоол унд: Ер нь хоол болон амьдралын хэв шинжийг бүрэн өөрчлөх хэрэгтэй. Хоолоо бага багаар олон удаа идэх хэрэгтэй бна. Хамгийн их хоолыг өдөр идэх ёстой.

Хүрэн манжин, лууван, бууцай, хар чавга, далайн байцаа, кориандр, шар гаа, шанц модны холтос, хушга түүнчлэн сагадай будаа, арвай, хөц будаа, хөх тариа, вандуй, сэвэг зарам, хошуу тариа, шар будаа, шивүүрт цулихир зэрэг бүхэл үрийн тариа, тослог багатай сүү, цагаан идээ, тараг, шар ус хэрэглэж, ус ихээр ууна. Чацаргана, сөөгөн боролзгоно, үхрийн нүдний навч, идрээний үндсийг цай шиг ууж болно.

Аминдэм, эрдэс бодис: Хром, магни, манган, цайр, ванади, “В-6”, “В-12”, “Е”, “С” аминдэм /өдөрт 2,000-4,000мг/, “Д” аминдэм, “Омега-3” өөх тос /triglycerides өөх тосыг бууруулна. Маалингын тос, үр үүнийг агуулна/ ууна. Дрожжи, мах, бүхэл үрийн тарианд хром агуулагдана.

Сувиллын чанартай зөвлөмж (Treatment strategyTS): Саахрын өвчний эмчилгээ, сувилгаа нь эрүүл аж төрөх ёсыг хөгжүүлэх, саахар бууруулах /яг инсулин шиг/, нойр булчирхайны эд эсийг нөхөн төлжүүлэх, бөөр, шээсний замаар глюкоз гадагшлуулах, дархлаа тэтгэх замаар саахарт нөлөөлөх, бүдүүн гэдэс, цус, элэгээ цэвэршүүлэх, тураах, ХГЗ-д өнгөр тогтооход чиглэгдэнэ.

Саахар бууруулагч эмүүд нь гаж нөлөөтэй байдаг тул өвчний эхний шатанд эм гэхээсээ илүү эмийн ургамал уух хэрэгтэй. Эмийг бодвол ургамал нь саахар ихтэй үед саахрыг бага багаар бууруулж, харин саахар хэвийн үед ямар ч нөлөө үзүүлдэггүй. Өөрөөр хэлвэл, эмийн ургамал нь байгалийн гармонизатор буюу модуляторын үүрэг гүйцэтгэдэг.

Чихрийн шижингийн хэв шинж 1 (IDDM)-д уух ургамал гэж үгүй.

Агаарт явах, тархи мэдрэлээ амраах, хоолны дэглэм барих, биеийн тамир, иллэг хийх, фитнест явах, сэтгэл санаагаа өөдрөг байлгах /сэтгэлээр унахгүй байх/, өтгөнөө хатаахгүй байх.

Бусадтай харьцуулахад хүн бүр оюун санаа, удамшил, сэтгэц, хүрээлэн буй орчин, нийгмийн гарлын хувьд давтагдашгүй өөр өөрийн гэсэн онцлогтой байдаг тул зовиур эмгэгийг оношлох, эмчлэхдээ эдгээр хүчин зүйлийг харгалзаж үзнэ.

Зайлсхийвэл зохих зүйлс: Чихэр, шоколад, жимсний чанамал, зөгийн бал, мөхөөлдөс, хонины болон гахайн өөх, утсан хоол, перец, гичний үр, дарснаас бусад согтууруулах ундаа, гадил жимс, усан үзэм, хулуу, тарвас, лийр, гүйлс, хийжүүлсэн ундаа.

Дараах эмийг уувал саахар улам ихэснэ. Үүнд:

  • Кофеин (ногоон цай, кофе)
  • Стресс
  • Шээс хөөгч эмүүд
  • Преднизолоны төрлийн дааврууд
  • Интерферон
  • Никотины хүчил
  • Бамбай булчирхайны даавар
  • Эстроген
  • Жирэмсэлтээс хамгаалагч эмүүд
  • Сэтгэцийн өвчний эмүүд (фенотиазины төрөл)
  • Зүрхний хэм зохицуулагч эмүүд

Эх үүсвэр:

“Здоровье” сэтгүүл, 2009 он, №12

“Компас здоровья” сонин №26 2016 оны 5 сар

www.beichishen.mn/

http://kwhomeopathicmedicine.com/2013/03/diabetes/

http://www.medovo.ru/14.php

http://www.askdrshah.com/diabetes1.aspx

http://ex-diabetic.com/podrobno-o-sd-2/vse-osnovnye-simptomy-saharnogo-diabeta.html

 

Хэрэглэх бүтээгдэхүүн:


Энэ хуудасны агуулах мэдээлэл нь бүрэн бус буюу одоогоор засвартай байна.

Тэмдэглэгээний утга

  • Ийм тэмдэг нь эмчилгээний өндөр үр дүнтэй бөгөөд эрдэм шинжилгээний туршилт, судалгаагаар нотлогдсон болохыг илэрхийлнэ.
  • Ийм тэмдэг нь хүний биед сайн нөлөөтэй гэдэг нь судалгаагаар нотлогдсон. Гэхдээ бүхэл ургамлын хувьд авч үзвэл 3 одтой бүтээгдэхүүнийг арай гүйцэхгүй аж.
  • Ийм тэмдэг нь эмчилгээ, шим тэжээлийн эерэг үр дүнтэй болохыг илэрхийлнэ. Голдуу ардын уламжлалт практикт олон зуун жилийн турш өргөн хэрэглэгддэг туршлагатай. Туршилтын амьтан дээр судлагдаж сайн нь тогтоогдсон. Өчигдрийн ардын эмчилгээнд хэрэглэдэг байсан эмийн ургамал өнөөдөр шинжлэх ухаанаар нотлогдсон эмчилгээ болдог гэдгийг санаандаа авбал зохино.
  • Ийм тэмдэг нь гаж нөлөө буюу зохимжгүй заалтыг илэрхийлнэ.


CHihriin shijingiin hev shinj 1, 2 - Zurhnii shigdees - Sudas toston hatuurah - Hev shinj 1 gedeg ni insulin uuna. Noir bulchirhainii Langyergansiin arliin byeta (β) es ni uhsen yum. Uuruur helvel, insulin daavar buurna. Insulin gedeg ni noir bulchirhainii gargadag, tsair aguulsan uurgiin daavar yum. Hev shinj 2 gedeg ni noir bulchirhai insulinee gargadag bolovch huleen avagch es ni huleen avahgui baihiig helne. Uuniig emnelgiin hellegeer insulin resistance buyuu insulin daavar shingehgui boloh gene. Undsen zoviur shinj temdeg (PCSS): Am tsangah, huuraishih /polydipsia/ (IDDM) SHodoinii tolgoin heseg havdah /balanopostit/ Oir oirhon ih sheeh / polyuria/ (IDDM) Usiig litreer ni uuh Esvel turah (IDDM), esvel targalah CHono met ulsuh polyphagia (IDDM) Biye, bulchin sulrah, yadrah (IDDM) Stryessteh (IDDM) Amnaas evgui uner unerteh /atsyeton unertene/ Uye muchuur hatguulj, badairah, medee aldah Holyestyerin nemegdeh Amisgaadah TSDI Aris huuraishih, zagatnah Hulruh SHarh shalbarhai udaan edgereh Urevselt uvchinuud mash udaan urgeljleh (chiherleg orchind nyan, virus iheer urjine) Huliin ereen bulchin tatah Haraa muudah, burelzeh Amarhan yadrah (IDDM) Buuljis tsutgah, buuljih (IDDM) Haniad tussan yum shig baih, haniad huremtgii boloh Hulnii us unah Nuuren deerhi us nemegdeh Eleg uuhshih Arisan deer tseveruutsen yum shig shar tuuralt /ksantomii/ garah Golduu zaluu humuus uvdunu (IDDM) CHihriin shijingiin hev shinj 2 ihenhdee 40-uus deesh nasniihand tohioldono Hul uvduh, bulchin sulrah zereg boloi.  YAvaandaa daraah hundrel, surug ur dagavar uuseh magadlaltai (Possible Common Complications and Sequelae, PCCS) Uund: Uurag tarhi, zurh, huliin sudas toston hatuurah (ulmaar uurag tarhinii sudas hagarna, buglurnu) Zurhnii dutagdal Huraaguur sudasnii nujrul /tromboz/ Zurhnii shigdees /bulchingiin uhjil/ TSus harvaltand hurgedeg sudasnii ergeltiin gajuudal /angiopatiya/ Nudnii bolor tsaih /katarakt/, tsaashdaa buren haraagui boloh /5-10 jil/ Buren sohroltod hurgedeg nudnii torlog gemteh /ryetinopatiya/ Saahraas ugshiltai sheeseeree uurgaa alddag uvchin /diabetic nephropathy/, buurnii dutagdal /2-8 jild/ CHihriin genet unalt /gipoglikyemiya: 2,8 mmoli/l hurdeg. Ene ni golduu IDDM-iin uyed insulinaar tariulj baihad tohioldono. Uurag tarhinii ed es uhjih ersdeltei/ Oi sanamj, anhaaral muuddag uurag tarhinii urevsel /entsyefalopatiya/ Elegnii uuhshilt Elegnii hatuural USHU Sonsgol muudah CHihriin shijingiin koma /chiher 22 mmoli/l hurne/ Huliin ul harlah Gar, huruu, uye much uvduh, yavaandaa medeegui boloh /nyeiropatiya/ zereg boloi. CHihriin shijin uusgej bolzoshgui uchir shaltgaanuud, ersdelt huchin zuils (PCC): Het targalalt Buruu hoollolt /uuh tos, saahar ih ideh/ Suumal hudulmur erhleh, hudulguunii dutagdal Udamshil (IDDM) Het ih ideh Unchin tarhinii uvchin BBDD/BBDI BDB-nii gemtel Elegnii uuhshilt Elegnii “S”, “V” virusiin urevsel (IDDM) HGZ ungurgui boloh Noir bulchirhainii urevsel Noir bulchirhainii hort havdar Noir bulchirhainii auto darhlaanii uvchin (IDDM) zereg boloi. Deerhi zoviur, shinj temdeg, uchir shaltgaanuudaas ali ni Tand iluu hamaatai bolohiig togtooj, tuuniigee emchluulehiig zorih heregtei. Hool und: YEr ni hool bolon amidraliin hev shinjiig buren uurchluh heregtei. Hooloo baga bagaar olon udaa ideh heregtei bna. Hamgiin ih hooliig udur ideh yostoi. Huren manjin, luuvan, buutsai, har chavga, dalain baitsaa, koriandr, shar gaa, shants modnii holtos, hushga tuunchlen sagadai budaa, arvai, huts budaa, huh taria, vandui, seveg zaram, hoshuu taria, shar budaa, shivuurt tsulihir zereg buhel uriin taria, toslog bagatai suu, tsagaan idee, tarag, shar us hereglej, us iheer uuna. CHatsargana, suugun borolzgono, uhriin nudnii navch, idreenii undsiig tsai shig uuj bolno. Amindem, erdes bodis: Hrom, magni, mangan, tsair, vanadi, “V-6”, “V-12”, “YE”, “S” amindem /udurt 2,000-4,000mg/, “D” amindem, “Omyega-3” uuh tos /triglycerides uuh tosiig buuruulna. Maalingiin tos, ur uuniig aguulna/ uuna. Drojji, mah, buhel uriin tariand hrom aguulagdana. Suvilliin chanartai zuvlumj (Treatment strategy–TS): Saahriin uvchnii emchilgee, suvilgaa ni eruul aj turuh yosiig hugjuuleh, saahar buuruulah /yag insulin shig/, noir bulchirhainii ed esiig nuhun tuljuuleh, buur, sheesnii zamaar glyukoz gadagshluulah, darhlaa tetgeh zamaar saahart nuluuluh, buduun gedes, tsus, elegee tsevershuuleh, turaah, HGZ-d ungur togtoohod chiglegdene. Saahar buuruulagch emuud ni gaj nuluutei baidag tul uvchnii ehnii shatand em geheesee iluu emiin urgamal uuh heregtei. Emiig bodvol urgamal ni saahar ihtei uyed saahriig baga bagaar buuruulj, harin saahar heviin uyed yamar ch nuluu uzuuldeggui. Uuruur helvel, emiin urgamal ni baigaliin garmonizator buyuu modulyatoriin uureg guitsetgedeg. CHihriin shijingiin hev shinj 1 (IDDM)-d uuh urgamal gej ugui. Agaart yavah, tarhi medrelee amraah, hoolnii deglem barih, biyeiin tamir, illeg hiih, fitnyest yavah, setgel sanaagaa uudrug bailgah /setgeleer unahgui baih/, utgunuu hataahgui baih. Busadtai haritsuulahad hun bur oyuun sanaa, udamshil, setgets, hureelen bui orchin, niigmiin garliin huvid davtagdashgui uur uuriin gesen ontslogtoi baidag tul zoviur emgegiig onoshloh, emchlehdee edgeer huchin zuiliig hargalzaj uzne. Zailshiivel zohih zuils: CHiher, shokolad, jimsnii chanamal, zugiin bal, muhuuldus, honinii bolon gahain uuh, utsan hool, pyeryets, gichnii ur, darsnaas busad sogtuuruulah undaa, gadil jims, usan uzem, huluu, tarvas, liir, guils, hiijuulsen undaa. Daraah emiig uuval saahar ulam ihesne. Uund: Kofyein (nogoon tsai, kofye) Stryess SHees huugch emuud Pryednizolonii turliin daavruud Intyerfyeron Nikotinii huchil Bambai bulchirhainii daavar Estrogyen Jiremseltees hamgaalagch emuud Setgetsiin uvchnii emuud (fyenotiazinii turul) Zurhnii hem zohitsuulagch emuud Eh uusver: “Zdoroviye” setguul, 2009 on, №12 “Kompas zdoroviya” sonin №26 2016 onii 5 sar www.beichishen.mn/ http://kwhomeopathicmedicine.com/2013/03/diabetes/ http://www.medovo.ru/14.php http://www.askdrshah.com/diabetes1.aspx http://ex-diabetic.com/podrobno-o-sd-2/vse-osnovnye-simptomy-saharnogo-diabeta.html   - Agil muug - Agiliin tsomog - Ajigiin tos - Alirs (Anis, anisnii navch) - Alirsnii tsomog - Aloyenii sirop - Altangagnuuriin undes - Altanzul (Jinjiihuar) - Altanzuliin tsomog - Altantsegtsuuhei - Anhiluun pyeryets - Arvai - Arzaahainii tos - Artishok - Artishokiin tsomog - Asganii buurulzgunu - Bagvaahai - Bagvaahainii isgesen handmal - Badartsetsgiin tsomog - Banan jims (gadil) - Baragshun - Batrashiin tsomog - Bashiganii tsomog - Bivlentsriin tsomog - Biraaga /temeen tavhai/ - Buljirguniin tsomog - Buurulzguniin isgesen handmal - Buurulzguniin tsomog - Burgasnii tsomog - Buutsai - Berishiin tsomog - Vansemberuu - Gazriin liir (bultsuut tsetseg: gdh, bultsuu) - Galuun tavgiin tsomog - Gangiin tsomog - Gandbadraanii tsomog - Gandigar (har gagnuur, zayaahai) - Gandigariin tsomog - Goviin harmag - Goyoonii tsomog - Gontog (manjhui gontog, chiher gichnii tsetseg, navch) - Gonidnii tsomog - Guramsan ajig - Guzeelzgeniin navch - Guzeelzgeniin tsomog - Dalain baitsaa - Dalan halis - Dalan halisiin tsomog - Dalduu modnii tsetseg - Dalivsiin tsomog - Doloogono - Doloogoniin tsomog - Derevger havisgana - Jinhene urumtuul - Zadiin tsomog - Zugiin toosontsor - Zes buguivch - Zeergene - Iguushingiin tsomog - Idree - Injbuurliin tsomog - Isgesen alimnii shuugeegui shuus - Ih dalivs - Ih zul (Ihzul) - Ihzuliin tsomog - Koiksiin ur - Lavandir (tsetseg) - Lavandriin tsomog - Lavriin navch - Lidriin handmal - Liiriin tsomog - Luuvan - Luuvangiin navch - Maalangiin kisyeli - Maalingiin ur, tos - Montgor ulalj - Munhtsetsgiin tsomog - Muhar tsagaan - Mugziin tsomog - Naaldangi gichgene - Namgiin jav - Nangiad odot anisnii ur - Nangiad ulaalzganiin jims - Nargil modnii samar (tos, zuulun ediin zorgodos) - Narimiin tsomog - Nohoin hoshuunii ur jims, tsetseg, navch - Nohoin hoshuunii tsomog - Nugiin shimtgelei - Nugiin shimteglei - Ongol muugnii tsomog - Uvuljuur tsomog - Urul /alim/ - Rozmarin (navch) - Roibas (Ulaan suugnii navch) - Sagadai budaa (Gurvaljin budaa) - Sarmisnii isgesen beldmel - Sahalinii buurulzgunu - Sibiri toshlog - Sudiin tsomog - Suugun borolzgono - Tavilgana - Tavilganiin tsomog - Tarimal usuu - Tolgodiin budargana - Tom tsuldmeg muug - Toshlognii tsomog - Tuiplangiin tsomog - Tunhuu - Turuu muug - Tuurtsagnii tsomog - Temeeljiin uriin tos - Ulaan goyoo - Ulaan turuudai - Ulaan tes - Ulaan tesiin jimsnii tsomog - Ulaan ulaagana (ulaalzgana) - Ulaan chavganii jims - Uliangariin navch - Uliangariin tsomog - Usan uzmiin esgesen ohi (Vinogradniii uksus, Natural Red Grape Vinegar: AcOH) - Usan uzmiin yasnii tos - Uld uvs - Uhriin nudnii navch, muchir - Uhriin nudnii tsomog - Uher buljirgunu - Halgai - Halgainii tos - Har arts - Har ners - Har urt tesiin jims - Hovyeniin tsai - Hotoi - Hoshuu taria (ur, nogoon nahia, navch) - Hoshuu tarianii tsomog - Humuul - Huluunii ur, uriin tos - Humsantsetsgiin tos - Hunchir - Husnii muugnii tsomog - Husnii nahia, navch, holtos - Husnii ongol muug (chaga) - Hushganii samar (idee) - Hushganii tsomog - Hushganii yas, tusgaarlagch haalt - Hushnii shilmuus - Huren manjin - Hevtee degd - TSagaan budaanii halisnii tos - TSagaan gaanii tsomog - TSangisiin jims - TSargas (hyangar) - TSarsan guun huh - TSahildag - TSahildagnii tsomog - TSoorgoniin tsomog - TSegtsuuheinii tsomog - TSeene /undes, navch, tsetseg buyuu sogoon sav/ - CHatsarganiin navch, nahia - CHoniin hel /tom navchit degd, uher degd/ - CHoniin helnii tsomog - CHudurgunu (avirga, zurgii) - SHampinion /dalbinga muug/ - SHants modnii holtos (Zaart movira) - SHantsnii tsomog - SHar budaa - SHar gaa (kurkuma) - SHivuurt tsulihir - SHid modnii samriin idee (oin samar, fundukiin samriin idee) - SHilmuusnii tsomog - SHuudergeniin tos - SHuudergeniin tsomog - SHuudergene - SHuhert uvuljuur - Egel umhii (emt uvs) - Edyelivyeisiin koktyeili - Enhmod - Erdeneshish - Erdeneshishiin tsomog - Eruul hoolloltod uguh zuvluguu - YApon lider - YArgai - YArguinii tsomog - Ene huudasnii aguulah medeelel ni buren bus buyuu odoogoor zasvartai baina. - Sanaa dagaj uvduh - Havirga hoorondiin medreliin urevsel - Suurguu - Gishuuniin isgesen handmal - Belgiin zamiin tseveruut userhiilel - Umai unjih